اندازه گیری تخلخل صنعتی

یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های سنگ مخزن میزان تخلخل آن است که ظرفیت مخزن در ذخیره سازی سیال را نشان می‌دهد. از این رو محاسبه دقیق میزان تخلخل اهمیت بسیار زیادی در تخمین میزان سیالات درون مخزن دارد. دستگاه تخلخل‌سنج به وسیله انبساط گاز هلیوم قابلیت محاسبه مستقیم حجم دانه‌بندی در نمونه‌های شسته شده و خشک را فراهم می‌کند. با در نظر گرفتن حجم کل نمونه می‌توان تخلخل را محاسبه نمود. اساس کار دستگاه مبتنی بر قانون گازهای ایده‌آل بویل است. دستگاه تخلخل‌سنج صنعتی ساخت شرکت دانش‌بنیان پترو پژوهش اهورا، محاسبه تخلخل نمونه‌ها را با دقت بالا ممکن ساخته است.

دستگاه تخلخل‌سنج شامل یک کنسول است که توسط کامپیوتر کنترل می‌گردد. در این دستگاه از یک محفظه ماتریس استفاده شده است تا بتوان حجم دانه‌بندی نمونه مغزه را محاسبه کرد.

برای کنترل دستگاه از نرم‌افزار LabVIEW استفاده شده است. فشار و دمای آزمایش بر روی صفحه نرم‌افزار نمایش داده می‌شود و شیرهای الکتریکی توسط محیط کاربری این نرم افزار کنترل می‌گردند.

کالیبراسیون و محاسبه تخلخل درون نرم‌افزار طراحی شده مختص این دستگاه (اسم نرم افزار)  صورت می‌پذیرد.

بسته بیلت ها شامل ۶ بیلت با حجم های مختلف است. بیلت ها برای کالیبراسیون و در مواردی برای اشغال حجم محفظه ماتریس مورد استفاده قرار می گیرند.

Capture

به طور کلی دو نوع تخلخل مطرح می‌باشد، تخلخل کل یا مطلق و تخلخل مؤثر. تخلخل کل نسبت تمام فضای خالی سنگ به حجم کل می‌باشد درحالی که تخلخل مؤثر نسبت فضای خالی متصل به هم نسبت به حجم کل است.

از تعریف تخلخل مشخص است که با داشتن یکی از دو کمیت حجم کل، حجم فضای خالی و حجم دانه‌بندی می‌توان تخلخل را محاسبه نمود. در این دستگاه تخلخل سنگ بر مبنای محاسبه حجم کل و حجم دانه‌بندی به دست می‌آید. حجم کل با اندازه‌گیری ابعاد نمونه مغزه‌ای که با شکل منظم تهیه شده است، محاسبه می‌گردد. حجم دانه‌بندی نیز از آزمایش تخلخل محاسبه می‌گردد.

تخلخل‌سنج PPA دارای سه محفظه می‌باشد. دو محفظه برای ذخیره گاز که به آن‌ها تانک مبنا اطلاق می‌گردد و یک محفظه برای نگهداری نمونه مغزه که به آن محفظه ماتریس گفته می‌شود. این دستگاه بر اساس قانون بویل عمل می‌کند.